“อยู่เป็นนิ่งอัน” ในพงศาวดารฉบับวันวลิตไม่ใช่“บุคคลซึ่งปรากฏตัวอยู่แต่เงียบเฉย"

“อยู่เป็นนิ่งอัน” ในพงศาวดารฉบับวันวลิตไม่ใช่“บุคคลซึ่งปรากฏตัวอยู่แต่เงียบเฉย"

โดย พิทยะ ศรีวัฒนสาร

ผู้เขียนอ่านพงศาวดารกรุงศรีอยุธยาฉบับวันวลิตพ.ศ.2182 ตีพิมพ์ในรวมบันทึกประวัติศาสตร์ของฟานฟลีต(วัน วลิต) กรมศิลปากรพิมพ์ พ.ศ.2546 ด้วยความชื่นชมต่อคุณูปการของ เยเรเมียส ฟาน ฟลีต(Jeremias van Vliet) และดร.เลียวนาร์ด แอนดายา(Dr.Leonard Andaya) ผู้แปลจากภาษาดัทช์เป็นอังกฤษ รวมถึงอาจารย์ วนาศรี สามนเสนผู้แปลจากภาษาอังกฤษ การถอดเสียงชื่อไทยเป็นคำดัทช์แล้วถ่ายเป็นคำไทยมีความยุ่งยาก ส่วนใหญ่ถูกต้องเพราะมีชื่อไทยเป็นหลักให้เทียบเสียง เช่น พระนามของกษัตริย์ ชื่อบรรดาศักดิ์และนามเมือง

บางชื่อเมื่อถ่ายเสียงเป็นคำไทยกลับมีความหมายห่างจากเค้าเดิมโข อาทิ คำว่า “Jaeu penninghans” วันวลิตรายงานว่าเป็นข้าราชการสังกัดกรมพระคลังจำนวน 64 คน ภาษาสยามเรียกว่า “อยู่เป็นนิ่งอัน” ดร.แอนดายาอธิบายว่าหมายถึง “บุคคลซึ่งปรากฏตัวอยู่แต่เงียบเฉย(น.232)” ซึ่งไม่สอดคล้องกับบริบทในราชสำนัก

ผู้เขียนเห็นว่า ควรจะแปลตำแหน่ง "Jaeu penninghans" ในพงศาวดารฉบับวันวลิตนี้ว่า “ชาวพนักงาน หรือ เจ้าพนักงาน”มากกว่า!

แผนที่อยุธยาระบุในเอกสารการสัมมนา400ปี สยาม-ฮอลันดาของสถานเอกอัครราชทูตเนเธอร์แลนด์ ณ กรุงเทพฯว่า เขียนโดยชาวดัทช์